Feest?

Door Erik van Zuylen, raadslid GroenLinks

Ook ik bewaar goede herinneringen aan oud en nieuw. Met mijn vader vuurpijlen afsteken. Met vriendjes rotjes in putten gooien op oudejaarsdag. De adrenaline, veroorzaakt door enerzijds de spanning van het ‘gevaar’  en anderzijds door het vooruitzicht van een mooi nieuw jaar. Een ongeluk zit echter in een klein hoekje. Zo viel op een winderige jaarwisseling een fles met een vuurpijl om, waardoor de pijl vlak langs mijn hoofd scheerde... 

Op dat moment schrik je even en ga je daarna verder met de orde van de dag. Veel mensen hebben minder geluk. Elk jaar worden 700 tot 1000 mensen slachtoffer van vuurwerk rond oud en nieuw. We kennen de verhalen en beelden van blindheid, geamputeerde vingers/handen en permanente gehoorbeschadiging.  En dan hebben we het nog niet over de kosten vanwege het opruimen,  het beveiligen van afvalbakken, het dichtplakken van brievenbussen, en het herstellen van de vernielingen door vuurwerk.

Daarbij moeten er meteen wat misverstanden uit de wereld worden geholpen. Nee, de gewonden vallen niet alleen, of voornamelijk, door illegaal vuurwerk. De helft van de keren is dit legaal vuurwerk. En nee, de gewonden vallen niet alleen bij diegenen die het zelf afsteken. Bijna de helft van de slachtoffers is omstander of een toevallige voorbijfietser.

Hoe gaat dit in zijn werk? Een voorbeeld: een man moet op oudejaarsavond even wat uit zijn kofferbak halen. Hij draait zich om en krijgt een vuurpijltje in zijn oog, pang aan één oog blind. Helaas overkwam onze fractievoorzitter René Driesen iets soortgelijks. Gezellig voetbal kijken bij een café. Vervolgens vindt een idioot het leuk om een strijker af te streken. Beng! Een permanente piep in je oor met verstrekkende gevolgen.

Nu gaat het natuurlijk al jaren zo. Als je er zelf geen slachtoffer van wordt, of niemand in je omgeving hebt die hier slachtoffer van wordt,  is het makkelijk om te denken: ‘het hoort er nu eenmaal bij, niets aan te doen’. Ondertussen blijkt echter meer dan de helft van de Nederlanders voor een vuurwerkverbod voor particulieren te zijn. Blijkbaar begint langzaam maar zeker het besef in te dalen dat vuurwerk ons meer schade aanricht dan ons lief is Het is toch niet acceptabel dat een dag die één van de mooiste van het jaar zou moeten zijn, voor zoveel mensen eindigt in een nachtmerrie?

Het vuurwerk is te vaak het doel van gezelligheid voorbij geschoten .  Letterlijk en figuurlijk. Mens en dier hebben het hele jaar door last van het verkeerd gebruik van vuurwerk.

Motie

Om deze reden heeft GroenLinks een motie ingediend in de gemeenteraad, om de discussie aan te gaan. Samen moeten we er toch voor kunnen zorgen dat deze dag voor iedereen een feest is? We hebben aan de burgemeester gevraagd om met voorstellen te komen voor een vuurwerkbeleid.

Een voorbeeld is het organiseren van een vuurwerkshow door de gemeente, waardoor inwoners minder de behoefte hebben zelf vuurwerk af te steken. Daarnaast kan op risicovolle plekken en plekken waarbij het afsteken voor veel overlast zorgt, bijvoorbeeld bij verzorgingstehuizen, een verbod gelden.

Gelukkig was een meerderheid van de raad er voorstander van om deze discussie vóór de zomer aan te gaan. Ik schrok wel van enkele reacties. De heer De Jeu van Nieuw Elan spande de kroon: “In de auto kun je ook een ongeluk krijgen, we gaan toch ook geen auto’s verbieden?” Het lijkt me duidelijk dat ook in het verkeer alles aan wordt gedaan om het aantal slachtoffers te verminderen. Daarnaast gaat de vergelijking natuurlijk compleet mank: het verkeer is een noodzaak, terwijl oud en nieuw een feest zou moeten zijn.

Mevrouw Verschuur vond dat ouders vooral hun kinderen goed moeten opvoeden. Natuurlijk is dat waar, maar misschien niet erg reëel. We kunnen niet elk maatschappelijk probleem reduceren tot een opvoedkundig probleem.  De realiteit is, dat bepaalde regels nodig zijn, anders zouden we ook geen politie meer nodig hebben.

Nieuw en anders?

Een ander veel gehoord bezwaar is dat het organiseren van vuurwerkshows veel geld kost, terwijl we al zoveel moeten bezuinigen. Daar zijn wat mij betreft twee antwoorden voor:

  1. Organiseer het ‘nieuw en anders’. Vraag inwoners om met crowdfunding zelf een steentje bij te dragen aan een onvergetelijke avond. Laat mensen samen een oud- en nieuwfeest organiseren in de buurt, waarbij de politie een oogje in het zeil houdt voor de veiligheid.
  2. De gemeente oogt elk jaar na oud en nieuw als een oorlogsgebied. Zonder de kosten van vernielingen, opruimen en zorg zullen we juist een hoop besparen.

We gaan nu eerst goed kijken wat de experimenten in andere gemeenten opleveren. In juni kunnen we dan met frisse moed de discussie aangaan.. Wat er ook gebeurt, ik wil hierbij in ieder geval iedereen alvast een gelukkig nieuw jaar toe wensen!